İşitme Engeli, İşitme Engelli Birey ve Eğitim
İŞİTME
KAYBI: dış, orta, iç kulak ve işitme sinirinde
meydana gelen hasarkar sonucu ses algısının azalması ya da kaybolmasıdır.
İşitme engeli bireylerde doğum öncesinde ,
doğum sırasında ya da doğum sonrası çeşitli sebeplerden dolayı oluşabilir.
ÇOCUKLARDA
İŞİTME KAYBININ BELİRTİLERİ
· sık
geçirilen kulak enfeksiyonları , tekrarlayan orta kulak rahatsızlıkları.
· Sık
tekrarlayan kulak ağrıları.
· Belli
sesleri duymada ve sesin yönünü bulmada zorluk çekme.
· Yüksek
şiddetteki seslere daha iyi yanıt verme.
· Gürültülü
ortamlarda sesi ayırt etmede zorluk çekme.
· Sesin
geldiği yere daha yakın olmak istemek ya da daha yüksek sesle dinleme.
· İsteklerini
jest, mimik ve görsellerle ifade etmeye çalışmak.
· Konuşmasında
ritim, ton ve vurgulama olmaması.
· Dil
ve konuşma gelişiminde gecikme.
· Konuşan
kişinin yüzüne bakma ihtiyacı hissetme.
· Konuşurken
bazı seslerin atlanması.
· Komutları
ve soruları yanlış anlama, sık sık ‘’Ne? ‘’ sorusunu tekrarlama.
İŞİTME
ENGELLİ BİREYLERDE ERKEN TANININ ÖNEMİ
*İşitme
engelinin erken tanılanması işitme engelli bireyin psikolojik, sosyal ve
zihinsel gelişimini önemli ölçüde etkiler.
*
tedavi süreci daha erken zamanda başlar.
*işitme
cihazını kullanmaya daha erken başlamış olur.
*
çocuğun iletişimi artar ve sosyal becerilerinin gelişmesini sağlar.
*
ailenin durumu daha çabuk kabullenip
uyum sağlamasına yardımcı olur.
* çocuğun
eğitiminde daha hızlı ve kolay ilerlemesi açısından avantaj sağlar.
İŞİTME
ENGELLİ ÇOCUKLARIN DİL GELİŞİMİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER
· İşitme
kaybının derecesi
· Erken
tanı ve eğitime başlama zamanı
· Aile
ve eğitimci işbirliği
· İşitme
kaybının oluşma yaşı
· İşitme
cihazının takıldığı zaman ve doğru kullanımı
· Ailenin
eğitim alması
· Eğitim
ortamının işitme engelli bireye uygunluk seviyesi
İŞİTME
ENGELLİ BİREYLERİN EĞİTİMİNDE KULLANILAN YÖNTEMLER
· DOĞAL İŞİTSEL-SÖZEL YÖNTEM
Bu yöntem ilşe işitme engelli
çocuklar normal işiten çocukar gibi ana dillerini kazanabilirler. Ancak bu
süreç normal işiten çocuklara göre daha yavaş ve gecikmeli olabilir. Bu yöntem
uygulanırken çocuğa uygun işitme cihazı ve cihazın doğru kullnımı oldukça
önemlidir.
· İŞİTSEL YÖNTEM
Sadece işitme duyusu
kullanılarak iletişimin öğretildiği yöntemdir. Çocuğun doğal ortanda dili
kazanmasıdır. Bu yöntemde de işitme cihazlarının etkisi oldukça yüksektir.
Doğal işitsel-sözel yöntemden farkı diğer duyu organlarına yer vermeden iletişi
sağlamaktır.
· YAPISAL SÖZEL-ORAL YÖNTEM
Bu yöntemde dil belli kalıplar
ve belli bir sıra ile çocuğa öğretilmektedir.bu yapılandırma, konuşma eğitimi,
eklemleme çalışmaları, işitme eğitimi, dudak okuma eğitimi, dil ve konuşma
eğitimi başlıkları altında çeşitli
çalışmaları kapsamaktadır.
· İşitme kaybının daha ileri
seviyede olduğu bireylerde; İşaret dili, parmak alfabesi
ve total iletişim yöntemleri kullanılmaktadır.
** UNUTULMAMALIDIR
Kİ; İşitme engelli bireylerin çoğu normal zeka seviyesine sahiptirler
(işitme engeline ek engeli bulunmamakta ise ). İşitme engeli, bireylerde zeka
geriliğine değil öğrenme güçlüğüne sebep olmaktadır.
İşitme engeli bireyin sözel dil gelişimini de
etkiler.
İşitme engeli ne kadar erken tanılanır ise tıbbi önlemler ve eğitici hizmetler birey için daha fazla kazanç sağlayacaktır.
İŞİTME
ENGELLİ ÇOCUĞU OLAN AİLELERİN İZLEMESİ GEREKEN SÜREÇ
İşitme engelli çocuğu
olan aileler hastanelerden işitme engeliyle ilgili aldıkları raporla
oturdukları yere en yakın Rehberlik ve Araştırma Merkezlerine başvururlar.
Rehberlik ve Araştırma Merkezinde işitme engelli çocukların eğitsel
durumlarıyla ilgili olarak inceleme raporları düzenlenmektedir. Rehberlik ve
Araştırma Merkezince gerekli bilgiler düzenlenerek yerleştirme için İl/İlçe
Milli Eğitim Müdürlüğüne gönderilmektedir. Yerleştirme İlköğretim ve Özel
Eğitim Yönetmeliklerine göre yürütülmektedir. Okul yönetimlerinin bu konudaki
tutumları İl/İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünce takip edilmektedir.
